Sözleşme metni ile sistem davranışını karşılaştırmak

Teknoloji projelerinde hukuki risk, çoğu zaman kötü yazılmış bir maddeden değil, metnin sistemle örtüşmemesinden doğar. Sözleşmede yazan taahhüt ile yazılımın gerçekte yaptığı iş ayrıştığında, uyuşmazlıkta bakılan yer sözleşme olur — sistem ne yapıyorsa yapsın.

Not: Skytek bir teknoloji şirketidir; avukatlık hizmeti vermez, hukuki görüş veya uyum garantisi sunmaz. Bu sayfa, teknoloji projelerinde sözleşme metni ile sistemin gerçekte yaptığı işi karşılaştırırken izlediğimiz teknik yaklaşımı anlatır. Hukuki değerlendirme gerektiren her konu, tarafın kendi avukatıyla yürütülür.

Nerede ortaya çıkar

• Sözleşmeler — yazılım geliştirme, bakım-destek, SaaS abonelik, gizlilik ve alt yüklenici sözleşmeleri
• Kişisel verilerin korunması — işleme envanteri, aydınlatma ve açık rıza metinleri, saklama süreleri, yurt dışına aktarım
• Fikri mülkiyet — kodun ve içeriğin hak sahipliği, devir işlemleri, açık kaynak lisans uyumu
• E-ticaret mevzuatı — mesafeli satış, ön bilgilendirme, cayma hakkı ve arayüz uyumu

Metin ile sistemi karşılaştırmak

Bir aydınlatma metnini uygulamaya geçirirken yapılan iş, metni siteye koymak değil; metnin anlattığı işlemenin gerçekten öyle olup olmadığını denetlemektir.

Pratikte sık çıkan farklar:

• Metinde sayılan ama kullanılmayan bir hizmet sağlayıcı
• "Şu veriyi işliyoruz" denen ama aslında saklanmayan alanlar
• Sistemin gerçekten topladığı ama metinde hiç geçmeyen veriler
• Sunucusu yurt dışında olmasına rağmen aktarım bölümü bulunmayan metinler

Bunların her biri gerçek bir risktir ve yalnızca iki tarafa birlikte bakıldığında görülür.

Hukuk ile tekniğin çatıştığı yer

Bazen mevzuat ile teknik gereklilik gerçekten çatışır. Örneğin bir kaydın silinmesi isteniyorsa ama aynı kayıt mali belge niteliği taşıyorsa, vergi ve ticaret mevzuatı daha uzun saklama süresi öngörebilir.

Böyle durumlarda çözüm genelde "sil" ya da "silme" ikilisi değil, üçüncü bir yol oluyor: kaydı saklamaya devam edip kimlik bilgisinden koparmak. Bu tür çözümler ancak hukuki gereklilik ile sistemin gerçek davranışı birlikte incelendiğinde kurulabiliyor.

Sözleşmede sık boş bırakılan yerler

Yazılım sözleşmelerinde en pahalı belirsizlikler şunlarda toplanıyor:

• Kabul kriteri — "teslim edildi" ne demek, hangi testlerle ölçülecek, sessiz kalmak ne anlama gelir
• Kapsam değişikliği usulü — yeni talebin süre ve bedele etkisi nasıl hesaplanacak
• Hak devri — mali hakların yazılı ve ayrı ayrı gösterilerek devredilmesi; serbest çalışanlarla ayrı devir yapılması
• Sorumluluk sınırı — makul bir tavan yerine "hiçbir zarardan sorumlu değildir" yazmanın işe yaramaması
• Çıkış planı — kaynak kodun, altyapı erişimlerinin ve hesapların kimde kalacağı

Bu başlıkların ayrıntısını teknoloji sözleşmeleri yazımızda açtık.

Nasıl çalışıyoruz

Mevcut sözleşme ve metinlerinizi okuyup, yanına sistemin gerçekte ne yaptığını koyuyoruz. Çıkan farkları tek tek, gerekçesiyle bildiriyoruz. Sonra düzeltme sırasını riske göre belirliyoruz — hepsini aynı anda çözmek gerekmiyor.

Yeni bir proje başlıyorsa hukuki çerçeveyi geliştirmenin başında kuruyoruz. Sonradan eklenen madde, kurulmuş bir sistemi değiştirmek zorunda bırakır; baştan konan çerçeve bunu gerektirmez.

Bu sayfa hizmet kapsamını tanıtır; somut bir olaya ilişkin hukuki görüş içermez.